DC Compact – Batman. Rok pierwszy

Piętnastego października tego roku Story House Egmont rozpoczęło wydawanie na rodzimym rynku niezwykle popularnej w Stanach Zjednoczonych serii DC Compact. Pierwsze sześć albumów tej inicjatywy to zestaw ikonicznych i cenionych przez większość fanów historii z uniwersum DC
z bohaterami, którzy cieszą się dużą popularnością. Na tapet wezmę prawdziwą klasykę komiksu superbohaterskiego pod tytułem Batman. Rok pierwszy. Przyjrzę się jakości i formatowi nowego wydania oraz porównam go do też dostępnej w naszym kraju wersji z linii wydawniczej DC Deluxe, aby odpowiedzieć na pytanie, czy warto sięgnąć po tę opowieść z najnowszej inicjatywy Egmontu.

Batman. Rok pierwszy to bez dwóch zdań prawdziwy klasyk komiksu i historia, której status przypomina obecnie coś na kształt legendy. To właśnie ten tom zawiera najważniejsze elementy postaci tytułowego herosa i przedstawia je – jak na czasy powstania tej opowieści –
w niezaprzeczalnie wyjątkowy sposób. Oprócz powszechnej wśród fanów oceny pozycji jako niezwykłej historia ma również wartość historyczną. Kiedyś mrok i Batman nie były tak oczywistym połączeniem. Co prawda ten bohater startował jako bardziej poważna i realistyczna postać w porównaniu do Supermana, ale wraz z nadejściem Srebrnej Ery komiksu i kolejnych runów Zamaskowany Krzyżowiec przeżywał zarówno mroczniejsze, jak i weselsze, bardziej kiczowate i sztampowe przygody, aż do premiery Kryzysu na Nieskończonych Ziemiach – wielkiego resetu uniwersum DC. Frank Miller (który na swoim koncie miał już Powrót Mrocznego Rycerza) wraz z rysownikiem Davidem Mazzucchellim otrzymali zadanie opowiedzenia na nowo genezy Mrocznego Rycerza. Wtedy powstała omawiana w tej recenzji opowieść, czyli prawdziwa ikona swojego medium, prawdziwy kamień milowy dla Batmana oraz pozycja, którą zdecydowana ilość fanów poleca na start czytania komiksów z tym bohaterem, ale czy właściwie?

Fabuła albumu skupia się na ukazaniu początków superbohaterskiej kariery Mrocznego Rycerza od traumy związanej z morderstwem Wayne’ów na oczach małego Bruce’a, po jego długie
i intensywne przygotowania do roli obrońcy Gotham, aż do wielkiego debiutu, czyli nawiązania przyjaźni z komisarzem Gordonem, spotkania z Catwoman czy rzucenia wyzwania Carmine’owi Falcone i wszystkim innym gangsterom w mieście Batmana. Co ciekawe, pomimo pełnienia funkcji genezy Zamaskowanego Krzyżowca, główną narrację komiksu prowadzi Jim Gordon, a sam Frank Miller poświęca mu dużo czasu. Postać została wykorzystana do przedstawienia Gotham City w bardziej przyziemny sposób, czyli nie z perspektywy miliardera biegającego w stroju nietoperza, ale policjanta, który w poszukiwaniu lepszego zarobku przeprowadza się wraz
z ciężarną żoną do miasta pełnego mroku, korupcji, zagubienia i ogólnego zepsucia. Skupienie się na tym bohaterze pozwoliło scenarzyście na głębszą eksploatację przedstawionego świata,
a także pokazania, jak destrukcyjny wpływ ma to miejsce na jego mieszkańców i dlaczego Batman jest ich największą nadzieją.

Rok pierwszy posiada całą gamę ikonicznych momentów, ale jednym z jego najbardziej rozpoznawalnych aspektów jest atmosfera komiksu wzbogacona o świetnie komponującą się z nią warstwę graficzną. Klimat historii jest – jak na bardziej współczesne pozycje tego superbohatera przystało – utrzymany w zdecydowanie poważnym, pełnym mroku i melancholii nastroju. Mazzucchielli (którego rysunki w tym wydaniu zostały odnowione za pomocą lepiej dopasowanych do stylu tego komiksu barw) wspaniale przelał na papier oblicze Gotham City
i jednocześnie świetnie umiejscowił w mieście postacie z mitologii Zamaskowanego Krzyżowca, które posiadają bardzo dobre, wyśmienicie komponujące się ze stylistyką opowieści designy.

Album cechuje się również wspaniałymi portretami psychologicznymi bohaterów i fenomenalnie ujawnia motywacje Batmana, komisarza Gordona czy nawet nakreśla postać Seliny Kyle, czyli przyszłej Catwoman. Zaprezentowane w komiksie postacie zostały poprowadzone w bardzo dobry sposób, a ich wątki, niespodziewane interakcje i związane z nimi zaskakujące zwroty akcji zakończyły się w satysfakcjonujący sposób, który stanowi dla czytelnika przejrzyste otwarcie na kolejne tytuły z dalszymi przygodami Mrocznego Rycerza.

W tym tytule Frank Miller postawił na kilka motywów uważanych za dosyć kontrowersyjne i to właśnie jeden z nich uważam za wyróżniającą się – i wydaje mi się, że jedyną – wadę historii. Wiele fanów wskazuje między innymi na pewien romantyczny motyw Jima Gordona, ale moim zdaniem został on napisany w wiarygodny oraz – przy trochę głębszej analizie – poetycki sposób. Za to wątek życia Seliny Kyle przed przyjęciem pseudonimu Catwoman niestety zdecydowanie nie przypadł mi do gustu. Jest to postać znana z kradzieży najróżniejszej biżuterii i innych klejnotów, które wpadną jej w oko, co wykorzystuje do wzbogacenia się lub kolekcjonowania najpiękniejszych z nich. Dołączenie do tego motywu, że przed tym, z powodu biedy musiała zostać prostytutką, zostało według mnie dopisane na siłę i nie przyjęło się w opinii znacznej części fanów na tyle, że przyszli scenarzyści DC rzadko wracali do tego aspektu Roku pierwszego. Według mnie jest to również fragment „do zapomnienia”, ponieważ lepiej zająć się całą resztą omawianego komiksu, a naprawdę warto ze względu na niesamowitą jakość całokształtu tej pozycji.

Porównanie wydań komiksu

Obecnie na polskim rynku Batman. Rok pierwszy jest dostępny w dwóch formach – obu wydanych przez Story House Egmont. Tańszą opcją, wydaną w mniejszym, „mangowym” formacie – a co za tym idzie bardziej poręcznym i przez to dla niektórych wygodniejszym, a jednocześnie nadal czytelnym – jest album z serii DC Compact. Alternatywna wersja z linii DC Deluxe z 2024 roku jest odświeżonym dodrukiem z nową okładką, z którą w parze z trochę droższą ceną idzie wydany wraz z obwolutą większy format, poszerzone o więcej stron materiały dodatkowe oraz nieco lepszy papier (chociaż, co ciekawe, oba te wydania zostały opublikowane na papierze offsetowym).

Które wydanie wybrać? Moim zdaniem odpowiedź na to pytanie zależy od sytuacji czytelnika. Jeśli jest to osoba, która dopiero chciałaby zacząć przygodę z czytaniem historii o Mrocznym Rycerzu, to bezpieczniejszą opcją będzie zakup DC Compact, ponieważ ze względu na niewielką cenę, nawet jeśli – jakimś cudem – komiks zupełnie nie przypadnie jej do gustu, nie odczuje praktycznie żadnej straty finansowej. Wraz z małym budżetem, jaki trzeba poświęcić na tę wersję Roku pierwszego, idzie jego mniejszy, poręczny format, który spodoba się zarówno ludziom lubiącym poczytać coś poza domem, fanom mangi, którzy chcieliby sprawdzić jakiś tytuł z amerykańskiej oferty czy po prostu osobom, którzy uznają takie wydanie za wygodniejsze.
Z kolei w przypadku wersji z DC Deluxe uważam, że jest to idealny album dla bardziej oddanych fanów Batmana czy ogólnie superbohaterów, którzy chcą postawić na półce bardziej eleganckie
i lepiej prezentujące się wydanie. Ta edycja sprawi radość także osobom pragnącym poznać więcej zakulisowych konceptów, dzięki większej ilości materiałów dodatkowych czy ludziom preferującym duży format, który graficznie robi trochę większe wrażenie.

Moim zdaniem niezależnie od wydania Batman. Rok pierwszy to pozycja, którą zdecydowanie warto przeczytać, a także idealny tytuł dla nowych czytelników, którzy pragną poznać superbohaterską karierę Zamaskowanego Krzyżowca od podstaw i z jakością godną miana legendy, jaką jest ten album dla medium komiksu.

TECHNIKALIA:

Scenarzysta: Frank Miller

Ilustrator: David Mazzucchelli

Tłumacz: Tomasz Sidorkiewicz

Typ oprawy: miękka

Wydawca: Egmont

EAN: 9788328173293

Liczba stron: 112

Wymiary: 14.2×21.6cm

Data premiery: 15 października 2025 roku.

Dziękuję wydawnictwu Egmont za otrzymanie egzemplarza recenzenckiego. Oficyna nie miała wpływu na moją ocenę.