Świteź

Świteź to jedna z ballad zawartych w tomiku Ballady i romanse autorstwa Adama Mickiewicza. Ów zbiór uważany jest za pierwsze dzieło romantyzmu w literaturze polskiej. Autor wykorzystał w utworze opowieści ludowe z rodzinnych okolic. Głównym bohaterem Świtezi jest Pan na Płużynach, będący potomkiem dziedziców majątku, na którego ziemiach leży jezioro Świteź. Zaintrygowany niezwykłymi opowieściami o tajemniczych zjawiskach dziejących się w pobliżu tego jeziora, postanawia on zbadać, co się właściwie tam dzieje.

Paulina Kalinowska (Rybka, Świtezianka) wzięła sobie za cel zaadaptowanie Ballad i Romansów na język komiksu. Świteź jest trzecią pozycją z tego zbioru, kończącą tak zwaną trylogię ballad rusałczych. Kalinowska w swoim podejściu nie zmienia w ogóle treści przekładanego utworu, został on w pełni zawarty w komiksowych dymkach. 

Jeśli chodzi o rysunki, wyglądają one realistycznie, wiernie oddając kształty postaci ludzkich, zwierząt, jak i części budynków. Elementy natury są dobrze odwzorowane, choć mogły zawierać więcej detali. Mimika ludzi jest dobrze ujęta, narysowane osoby wyglądają wiarygodnie. Paulina Kalinowska dobrze operuje perspektywą, jej ujęcia są dynamiczne, ma się wrażenie obserwowania faktycznego ruchu. Użyte tutaj techniki nadają Świtezi sennego klimatu, spowijając czytelnika mgłą wieków minionych. Sama autorka przyznaje się do silnej inspiracji Zofią Stryjeńską, przedstawicielką art déco, działającą prężnie podczas XX-lecia międzywojennego. Specyficzny układ kadrów wynika za to z faktu tworzenia serii najpierw na webkomiksy, a następnie na wersję papierową.

Czytając Świteź ponownie po wielu latach, tym razem w adaptacji Pauliny Kalinowskiej, mam nieodparte wrażenie, iż dzieło to zyskało na wartości. Utwór przyciąga w szczególności poprzez klimat sugerowany przez senne ilustracje. Autorka w ciekawy sposób oddała ducha ballady, czyniąc z niej bardzo dobrego kandydata do zastąpienia książkowej wersji w nauczaniu szkolnym. Gdyby była możliwość uczynienia z tej pozycji lektury, z chęcią złożyłbym stosowny podpis pod ewentualnym wnioskiem.

TECHNIKALIA:

Scenarzysta: Paulina Kalinowska

Ilustrator: Paulina Kalinowska

Wydawnictwo: Niezależne

Seria: Ballady i romanse

Format: 148×210 mm

Liczba stron: 28

Oprawa: miękka

Druk: kolor

Data wydania: 30 maja 2023 roku.